Kartal Yakacık Organize Sanayi Bölgesi’nin devasa imalat hangarlarına, 5000 tonluk sıcak döküm preslerinin ve otomatik halat örme tezgahlarının derinden gelen ritmik gümleme sesine, D-100 karayolundan geçen ağır nakliye tırlarının gürültüsü karışırken, Kartal’daki bir meslek lisesinin çıkış zili gürültüyle yankılandı. On altı yaşındaki Buse, okul ceketini çıkarıp çabucak sırt çantasına koydu ve kalın atkısına sarındı. Sınıf arkadaşlarının otobüs duraklarına doğru yürürken akşam planları yapmasını tebessümle reddederek, adımlarını gres yağı, işlenmiş çelik tel tozu me döküm dumanı kokan sanayi alanına doğru çevirdi.
Buse, kule vinç halatları ve dövme çelik kanca ustası olan babasının yüksek basınçlı çelik tel çekme tezgahında kopan halat kırbacı nedeniyle iki elinde kalıcı doku kaybı ve işitme engeli yaşaması üzerine altı ay önce ailenin tek geçim kaynağı haline gelmişti. Dört nüfuslu evin kirası me babasının her ay tekrarlanan fizik tedavi ile medikal kontrol masrafları bu genç kızın omuzlarındaydı. Lise eğitimini aksatmadan akşamları liman vinçleri, inşaat kuleleri me ağır sanayi tesisleri için yüksek taşıma kapasitesine sahip döküm kancalar, çelik halat kilitleri me dövme kilit elemanları üreten bu fabrikada çapak alma, mikronluk optik kumpas denetimi ve vakumlu ambalaj işçisi olarak çalışıyordu.
Atölye; bin altı yüz derece sıcaklıktaki ergitme fırınlarının derinden gelen ritmik gümleme sesi, havalı çapak neşterlerinin tiz vızıltısı, kesme yağı dumanı ve ağır metal kokusuyla kaplı devasa bir yerdi. Görevi; fırın hattından çıkan sıcak dövme kanca bloklarının kenarlarındaki mikroskobik pürüzleri pnömatik elmas neşterle temizlemek, dijital mikroskop ve kumpas ile et kalınlığı toleranslarını doğrulamak ve hazır olan hassas parçaları vakumlu steril ambalajlara koyup ahşap kasalara istiflemekti. Saatlerce sıcak fırınların karşısında durmaktan yüzü kızarır, neşter tutmaktan parmak boğumları titrer ve metal buharı genzini yakarak gözlerini sızlatırdı.
Buse’nin tek hayali, İstanbul Teknik Üniversitesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü’nü kazanarak ağır sanayi ve vinç sistemleri için yüksek mukavemetli döküm alaşımları tasarlayan uzman bir mühendis olmaktı. Ambalaj tezgahının karşısındaki beton kolona Fizik ve Kimya özet kartlarını asmıştı. Bir yandan iki eliyle ağır döküm parçaların çapaklarını temizlerken, gözleriyle duvardaki katı cisim mekaniği, malzeme mukavemeti me analitik geometri denklemlerini takip eder, zihninden işlemleri yapmaya çalışırdı. Preslerin çıkardığı ritmik gürültüyü zihnini odaklamak için bir tempoya dönüştürmüştü.
O gece, Ambarlı Limanı vinç yenileme projeleri için acilen sevk edilecek yüz adetlik özel ağır tonajlı kanca setinin son kontrolü, çapak temizliği me ambalajlanması bitirilmek zorundaydı. Atölye sorumlusu rahatsızlanıp erken ayrılınca tüm yük Buse’ye kaldı. Saatlerce duman me metal tozunun ortasında parçaları tek tek kontrol etti, çapaklarını sıyırdı ve özel ahşap kasalara istifledi. Gece saat yarımı gösterdiğinde ambalajlama ancak bitti. Üstü başı döküm tozu me ağır fabrika kokar halde binayı kilitledi. Yakacık dolmuş duraklarına doğru yürürken esen soğuk poyraz yüzüne çarptı; ama Buse, bu koca şehrin zorluklarına rağmen kendi kaderini çelik bir iradeyle şekillendirdiğini çok iyi biliordu.
Yazıda anılan işletmeler
Ticari veya sponsorlu bağlantılar şeffaf biçimde etiketlenmiştir.
Kaynaklar
Bilgileri güncel ayrıntılarıyla doğrulamak için kaynak sayfalarını ziyaret edebilirsiniz.